Cơ hội rộng mở cho xuất khẩu chanh và bưởi Việt Nam sang Trung Quốc
12/05/2026 09:30
Trong khuôn khổ chuyến thăm Trung Quốc của Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm, Bộ Nông nghiệp và Môi trường Việt Nam và Tổng cục Hải quan Trung Quốc (GACC) đã chính thức ký kết Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả bưởi và quả chanh xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc hôm 15/4/2026. Nghị định thư mở ra cơ hội lớn cho bưởi và chanh Việt Nam thâm nhập sâu rộng vào thị trường hơn 1,4 tỷ dân.
Việt Nam có thế mạnh về chanh và bưởi
Việt Nam có lợi thế lớn về chanh và bưởi, đặc biệt là bưởi với diện tích khoảng 106.000 ha, thuộc nhóm quốc gia có quy mô sản xuất lớn trên thế giới. Những năm gần đây, sản xuất tiếp tục mở rộng, chất lượng được cải thiện, phù hợp nhu cầu thị trường. Các vùng trồng tập trung không chỉ ở những địa phương truyền thống mà còn mở rộng tại nhiều tỉnh, thành như Hà Nội, Hà Tĩnh, Phú Thọ, Tuyên Quang, Vĩnh Long, Đồng Nai, Đồng Tháp… Nhiều giống bưởi đặc sản như bưởi Diễn, bưởi Phúc Trạch, bưởi Đoan Hùng, bưởi Năm Roi, bưởi Da Xanh… có năng suất cao, chất lượng tốt, đáp ứng nhu cầu thị trường.
Việt Nam ngày càng có nhiều lợi thế về xuất khẩu chanh và bưởi
Trong năm 2025, bưởi là mặt hàng đứng thứ 10 trong số các sản phẩm rau quả xuất khẩu chủ lực của Việt Nam, kim ngạch đạt 72,5 triệu USD, tăng 26% so với năm 2024. Trong 2 tháng đầu năm 2026, xuất khẩu bưởi đạt 14 triệu USD, tăng 30% so với cùng kỳ năm trước.
Với chanh Việt Nam, các loại chanh được trồng phổ biến gồm: Chanh ta, chanh tây, chanh không hạt, chanh giấy, chanh đào, chanh Thái. Cây chanh được trồng khắp mọi miền đất nước, chủ yếu được trồng ở vùng núi, vùng sâu, vùng xa thuộc tỉnh Nghệ An, tỉnh Tây Ninh... Vùng sản xuất chanh lớn chủ yếu là ở vùng Đồng bằng sông Cửu Long (chiếm gần 60% tổng diện tích trồng chanh cả nước).
Việt Nam cũng đang ngày càng đa dạng hóa sản phẩm chế biến từ chanh để xuất khẩu. Hiện nhiều sản phẩm đang tiêu thụ trên thị trường trong nước và xuất khẩu như: Nước chanh nha đam mật ong đóng hộp; muối tiêu chanh; muối ớt chanh; vỏ chanh sấy; lá chanh sấy; lát chanh sấy... Trong đó, tiêu biểu nhất là sản phẩm bột chanh gia vị, được người tiêu dùng trong và ngoài nước rất ưa chuộng.
Trung Quốc là thị trường lớn và tiềm năng cho chanh và bưởi Việt Nam
Việc ký kết Nghị định thư về yêu cầu kiểm dịch thực vật đối với quả bưởi và quả chanh xuất khẩu từ Việt Nam sang Trung Quốc được đánh giá là bước tiến trong hợp tác nông nghiệp song phương, đồng thời thể hiện xu hướng mở cửa thị trường theo hướng chính ngạch, minh bạch và tuân thủ tiêu chuẩn quốc tế.
Theo thỏa thuận, bưởi và chanh xuất khẩu phải đến từ các vùng trồng và cơ sở đóng gói đã đăng ký, được Bộ Nông nghiệp và Môi trường; GACC phê duyệt, đồng thời đáp ứng yêu cầu kiểm soát dịch hại. Quy trình sản xuất, thu hoạch và đóng gói phải đảm bảo phân loại, làm sạch, loại bỏ quả hư hỏng và tạp chất trước khi xuất khẩu. Các vùng trồng và cơ sở đóng gói bưởi, chanh xuất khẩu phải được đăng ký và được phía Việt Nam cùng GACC phê duyệt. Vùng trồng phải áp dụng thực hành nông nghiệp tốt (GAP), quản lý dịch hại tổng hợp (IPM), thực hiện các biện pháp kiểm soát sinh vật gây hại như bao trái bưởi trước thu hoạch tối thiểu 60 ngày, đặt bẫy ruồi đục quả.
Trung Quốc được xác định là thị trường quan trọng, có tiềm năng lớn đối với các sản phẩm trái cây của Việt Nam, với quy mô tiêu thụ lớn và nhu cầu ngày càng gia tăng. Trên cơ sở thành công của nhiều mặt hàng nông sản đã được xuất khẩu chính ngạch vào thị trường này, bưởi và chanh tiếp tục được xác định là những sản phẩm có tiềm năng lớn, phù hợp với nhu cầu tiêu dùng và xu hướng thị trường, đồng thời ngày càng được người tiêu dùng Trung Quốc ưa chuộng. Với lợi thế về chất lượng và năng lực cung ứng, hai mặt hàng này được kỳ vọng sẽ từng bước mở rộng thị phần, khẳng định vị thế và đóng góp tích cực vào tăng trưởng xuất khẩu nông sản của Việt Nam.
Việc ký Nghị định thư không chỉ mở thêm đầu ra cho nông sản mà còn tạo áp lực nâng chuẩn sản xuất, kiểm soát chất lượng và truy xuất nguồn gốc, hướng tới xuất khẩu bền vững.
Đồng thời, đây là động lực thúc đẩy tổ chức lại sản xuất theo hướng chuẩn hóa, nâng cao chất lượng, kiểm soát chặt chẽ dịch hại và truy xuất nguồn gốc, đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của thương mại nông sản quốc tế. Những nỗ lực đàm phán kỹ thuật giữa hai bên không chỉ mang lại kết quả đối với riêng hai mặt hàng này mà còn mở ra cơ hội mở rộng tiếp cận thị trường quốc tế cho các sản phẩm nông sản tiềm năng khác của Việt Nam, góp phần đa dạng hóa thị trường xuất khẩu và nâng cao vị thế nông sản Việt Nam trên trường quốc tế.
Trong thời gian tới, Bộ Nông nghiệp và Môi trường (Cục Trồng trọt và Bảo vệ thực vật) sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với các địa phương, hiệp hội, doanh nghiệp và người sản xuất để tổ chức triển khai hiệu quả Nghị định thư, bao gồm: Tổ chức tập huấn phổ biến các quy định của Nghị định thư; đẩy mạnh xây dựng, chuẩn hóa lại các vùng trồng đáp ứng được yêu cầu kỹ thuật của Nghị định thư đã ký, gửi cho phía Trung Quốc để phê duyệt các vùng trồng, cơ sở đóng gói đáp ứng các điều kiện kỹ thuật; tăng cường kiểm tra các vùng trồng, cơ sở đóng gói bưởi và chanh nhằm đảm bảo tuân thủ đầy đủ các quy định của phía Trung Quốc xây dựng thị trường ổn định, có chỗ đứng lâu dài tại thị trường Trung Quốc. Đồng thời, làm cơ sở phát triển và mở rộng thị trường xuất khẩu cho bưởi và chanh của Việt Nam.
NVT
Nguồn: Trung tâm Thông tin kinh tế, tài chính và thống kê