Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng trình bày 
tham luận "Hoàn thiện thể chế, pháp luật về huy động, sử dụng nguồn lực tài chính đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh và bền vững".

Nhiều kết quả nổi bật

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, Đại hội XIII của Đảng tiếp tục xác định đột phá thể chế là một trong ba đột phá chiến lược, coi hoàn thiện thể chế là yếu tố then chốt định hướng phát triển đất nước, nhằm tháo gỡ khó khăn, khơi thông nguồn lực và tạo động lực cho tăng trưởng nhanh, bền vững. Nghị quyết số 66-NQ/TW của Bộ Chính trị tiếp tục khẳng định xây dựng và thi hành pháp luật là “đột phá của đột phá”, là nhiệm vụ trọng tâm, cần đi trước một bước để mở đường cho phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới.

Quán triệt chỉ đạo của Đảng, Đảng bộ Bộ Tài chính đã lãnh đạo toàn Ngành đổi mới tư duy, tập trung cao nhất nguồn lực cho công tác xây dựng và hoàn thiện thể chế; tham mưu ban hành Nghị quyết số 68-NQ/TW về phát triển kinh tế tư nhân, Nghị quyết số 79-NQ/TW về phát triển kinh tế nhà nước; trình ban hành và ban hành theo thẩm quyền 929 văn bản quy phạm pháp luật, trong đó có 65 luật, nghị quyết của Quốc hội nhằm tháo gỡ điểm nghẽn, nâng cao năng lực cạnh tranh của nền kinh tế, tập trung vào ba lĩnh vực trọng tâm.

Thứ nhất, kiến tạo môi trường đầu tư kinh doanh thông thoáng thông qua sửa đổi đồng bộ pháp luật về đầu tư, doanh nghiệp, quản lý vốn nhà nước, quy hoạch; cắt giảm điều kiện kinh doanh, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, cải cách thủ tục hành chính, tháo gỡ các dự án tồn đọng và hoàn thiện hành lang pháp lý cho các mô hình kinh tế mới.

Thứ hai, huy động và sử dụng hiệu quả nguồn lực tài chính quốc gia bằng việc hoàn thiện pháp luật thuế theo hướng hiện đại, chuyển từ “quản lý” sang “phục vụ”, gắn với chuyển đổi số và AI. Qua đó, huy động nguồn lực lớn cho ngân sách nhà nước, đồng thời miễn, giảm, giãn thuế, phí hỗ trợ doanh nghiệp, tái cơ cấu ngân sách nhà nước, ưu tiên đầu tư phát triển, an sinh xã hội và phục hồi kinh tế sau đại dịch.

Thứ ba, phát triển thị trường vốn và kiến tạo khuôn khổ pháp lý cho các mô hình kinh tế mới như trung tâm tài chính quốc tế, thị trường chứng khoán, tài sản mã hóa, khu thương mại tự do, khu công nghiệp thế hệ mới, gắn với chuyển đổi số, chuyển đổi xanh và cơ chế thử nghiệm có kiểm soát.

Theo Bộ trưởng, dưới sự lãnh đạo của Đảng, sự vào cuộc của cả hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương, sự ủng hộ của người dân, cộng đồng doanh nghiệp, thể chế về tài chính và ngân sách đã góp phần để đất nước ta đạt được các kết quả thắng lợi như tại báo cáo trình Đại hội. Theo đó, quy mô vốn đăng ký doanh nghiệp tăng 37,6%; thu ngân sách nhà nước 5 năm ước đạt gần 9,9 triệu tỷ đồng; vốn đầu tư công đạt khoảng 3,4 triệu tỷ đồng; thị trường chứng khoán được nâng hạng, quy mô vốn hóa tăng 1,9 lần so với năm 2020, cùng việc hình thành các trung tâm tài chính quốc tế và khu thương mại tự do thế hệ mới.

6 nhiệm vụ trọng tâm của ngành Tài chính

Bộ trưởng Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh, 2026–2030 là giai đoạn đất nước tăng tốc, bứt phá, hiện thực hóa khát vọng trở thành nước phát triển, thu nhập cao vào năm 2045. Đảng bộ Bộ Tài chính bày tỏ sự thống nhất cao với các mục tiêu, tầm nhìn và nhiệm vụ trọng tâm nêu tại dự thảo Nghị quyết Đại hội XIV, trong đó nổi bật là mục tiêu tăng trưởng GDP bình quân từ 10%/năm trở lên, bảo đảm phát triển bền vững, GDP bình quân đầu người đạt khoảng 8.500 USD vào năm 2030 và tổng vốn đầu tư toàn xã hội bình quân khoảng 40% GDP.

Để đạt được các mục tiêu này, dự thảo Nghị quyết xác định nhiệm vụ trọng tâm là hoàn thiện toàn diện, đồng bộ thể chế phát triển nhanh, bền vững, trong đó thể chế kinh tế giữ vai trò then chốt. 

"Đây là mệnh lệnh để ngành Tài chính tiếp tục đổi mới tư duy, cách làm, hành động quyết liệt và hơn nữa trong xây dựng và hoàn thiện thể chế để huy động, sử dụng ngày càng hiệu quả nguồn lực tài chính, đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước nhanh, bền vững", Bộ trưởng Bộ Tài chính Nguyễn Văn Thắng nhấn mạnh. 

Theo đó, Bộ Tài chính tập trung triển khai 6 nhóm nhiệm vụ, giải pháp trọng tâm.

Thứ nhất, tham mưu ban hành ngay toàn bộ các văn bản hướng dẫn các luật, nghị quyết mới được Quốc hội thông qua ngay trong quý I/2026, theo đúng chỉ đạo của đồng chí Tổng Bí thư, đưa các chủ trương, chính sách đột phá của Đảng và Nhà nước vào cuộc sống nhanh nhất.

Thứ hai, tham mưu thể chế hóa đầy đủ, kịp thời và triển khai hiệu quả các nghị quyết của Đảng về phát triển các thành phần kinh tế. Hiện thức hóa khát vọng phát triển thành hành động và kết quả cụ thể, đẩy mạnh cơ cấu lại quản trị và vốn tại doanh nghiệp nhà nước; nâng cao hiệu quả hoạt động, nhất là đầu tư dự án để đảm bảo tính dẫn dắt và hiệu quả tài chính.

Khẳng định và phát huy vai trò chủ đạo của kinh tế nhà nước; phát triển kinh tế tư nhân thực sự trở thành một động lực quan trọng nhất của nền kinh tế; hỗ trợ phát triển, mở rộng thị trường cho kinh tế tập thể, hợp tác xã. Thu hút và sử dụng hiệu quả dòng vốn đầu tư nước ngoài, từ đó xây dựng và củng cố vững chắc nền tảng phát triển, đủ sức chống chịu, thích ứng ngày càng hiệu quả với những biến động của thế giới và khu vực. Nâng cao tự chủ chiến lược, sức mạnh tổng hợp của đất nước trong kỷ nguyên mới.

Thứ ba, tiếp tục hoàn thiện và thực hiện chính sách tài khóa mở rộng, có trọng tâm, trọng điểm, phối hợp chặt chẽ, hài hòa với các nguồn lực phát triển khác, để đảm bảo mục tiêu tăng trưởng cao, vừa đảm bảo an ninh, an toàn tài chính quốc gia., ổn định kinh tế vĩ mô. Tiếp tục tái cơ cấu, nâng cao hiệu quả đầu tư công, tập trung nguồn lực cho các dự án đột phá, chuyển đổi trạng thái, xoay chuyển tình thế, quán triệt tư duy hạch toán kinh tế trong lựa chọn và thực hiện từng dự án. Bảo đảm cả nước không quá 3.000 dự án sử dụng vốn ngân sách trung ương, nhằm thu hút, dẫn dắt nguồn lực đầu tư của các thành phần kinh tế khác.

Thứ tư, phát triển thị trường chứng khoán sâu rộng, hiện đại và hội nhập, trở thành kênh huy động vốn trung và dài hạn chủ yếu cho nền kinh tế. Thu hút hiệu quả các quỹ đầu tư quốc tế, tiếp tục hoàn thiện pháp lý cho các mô hình kinh tế, sản phẩm tài chính mới như: kinh tế tri thức, kinh tế tuần hoàn, thị trường các-bon, trái phiếu xanh, tài sản mã hóa...

Thứ năm, thường xuyên rà soát và đánh giá tổng thể hiệu quả các chính sách đã ban hành để kịp thời hoàn thiện theo yêu cầu phát triển; nhằm tháo gỡ dứt điểm các nút thắt, thực hiện hiệu quả quy hoạch có tầm nhìn dài hạn theo hướng tích cực, tăng cường liên kết vùng, liên kết ngành, ứng dụng số hóa toàn trình dịch vụ công trong lĩnh vực tài chính. Giảm tối đa thủ tục hành chính, điều kiện kinh doanh bất hợp lý, bảo đảm môi trường minh bạch, cạnh tranh lành mạnh; tạo động lực phát triển, hình thành các cực tăng trưởng, các vùng kinh tế trọng điểm, các đặc khu kinh tế thế hệ mới ngang tầm khu vực và toàn cầu.

Thứ sáu, tiếp tục tăng cường truyền thông chính sách, tuyên truyền, phổ biến và tổ chức thực thi pháp luật để đưa chính sách vào cuộc sống, tạo sự đồng thuận của người dân, cộng đồng doanh nghiệp, gắn kết chặt chẽ giữa xây dựng và thi hành pháp luật, tăng cường kỷ luật thực thi chính sách.

Để thực hiện thắng lợi các mục tiêu chiến lược của Đại hội XIV, Đảng bộ Bộ Tài chính cam kết, khẳng định quyết tâm chính trị cao nhất, không ngừng nỗ lực, phát huy trí tuệ tập thể, đoàn kết và đổi mới sáng tạo trong công tác xây dựng và thực thi pháp luật, nhằm tạo dựng hệ thống chính sách tài chính, ngân sách ổn định và đồng bộ.

PV.

Nguồn: Cổng Thông tin điện tử Bộ Tài chính