Các chính sách an sinh xã hội, chương trình mục tiêu quốc gia được xã Tây Khánh Sơn triển khai ngày càng hiệu quả nên tỷ lệ hộ nghèo đa chiều trên địa bàn xã đang trong xu hướng giảm nhanh; chương trình xóa nhà tạm, nhà dột nát về đích đúng tiến độ; công tác bảo tồn và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của các dân tộc được chú trọng.

Việc triển khai thực hiện chương trình mục tiêu quốc gia xây dựng nông thôn mới, giảm nghèo bền vững và phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi giai đoạn 2026 - 2035 (giai đoạn 1 từ năm 2026 - 2030) đã được địa phương rà soát và đề xuất tỉnh hỗ trợ đầu tư phát triển cơ sở hạ tầng, xây dựng các công trình chống sạt lở, phòng, chống thiên tai, công trình nước sạch; cơ sở vật chất, trang thiết bị cho trường học; các thiết chế văn hóa; hỗ trợ nhà ở, đất ở cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, hộ mới thoát nghèo; hỗ trợ sinh kế, sửa chữa, xây mới nhà ở cho người dân...

Một góc xã Tây Khánh Sơn nhìn từ trên cao

Mục tiêu đến năm 2030, xã Tây Khánh Sơn phấn đấu không còn hộ nghèo theo chuẩn nghèo đa chiều. Để đạt được mục tiêu đó, ngoài việc thực hiện có hiệu quả các chính sách, chương trình, đề xuất nêu trên; một phần rất lớn nữa là phải nhờ vào ý chí tự lực vươn lên của chính người dân, trong đó có vai trò quan trọng của những cá nhân, hộ sản xuất, kinh doanh giỏi tại địa phương bởi họ đang là những “hạt nhân” đã và đang làm lan tỏa, góp phần khơi dậy ý chí vươn lên của cả cộng đồng, giúp nhiều hộ đồng bào đồng bào dân tộc thiểu số vượt qua tâm lý trông chờ, ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước để tự lực vươn lên phát triển. 

Tại thôn Tà Giang - thôn khó khăn nhất của xã Tây Khánh Sơn, anh Cao Nguyệt (Người Raglai, sinh năm 1991) được biết đến là tấm gương nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi điển hình của đồng bào Raglai tại thôn. Trước đây, gia đình anh Nguyệt cũng là hộ nghèo, thu nhập chủ yếu từ canh tác bắp, chuối trên rẫy. Với quyết tâm vươn lên thoát nghèo, anh Nguyệt đã vay vốn từ Ngân hàng Chính sách xã hội để đầu tư trồng các loại cây ăn quả có giá trị kinh tế cao trên khu vườn nhà mình. Với vốn kiến thức, kinh nghiệm học hỏi được từ các khóa tập huấn, những hộ làm vườn lân cận, anh đã tích cực áp dụng vào chăm sóc vườn cây của gia đình.

Lãnh đạo UBND xã Tây Khánh Sơn trao giấy khen cho các cá nhân tại hội nghị sơ kết 1 năm vận hành bộ máy của hệ thống chính trị và chính quyền địa phương 2 cấp trên địa bàn xã ngày 8/6/2026 (Nguồn báo Khánh Hoà điện tử)

Một tấm gương nữa là ông Cao Thế Duyệt (sinh năm 1964, ở thôn Du Oai) được biết đến là người tiên phong áp dụng tiến bộ khoa học - kỹ thuật vào trồng và chăm sóc sầu riêng, đồng thời tích cực hướng dẫn các hộ dân trong thôn, trong dòng họ thực hiện. Nhờ đó, năng suất, chất lượng sầu riêng được nâng lên qua từng vụ. Không chỉ phát triển kinh tế gia đình, ông Duyệt còn tích cực tham gia triển khai các chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, chương trình mục tiêu quốc gia phát triển kinh tế - xã hội vùng đồng bào đồng bào dân tộc thiểu số và miền núi. Mỗi khi cấp ủy, chính quyền địa phương tổ chức lấy ý kiến Nhân dân về xây dựng, triển khai các chương trình, kế hoạch phát triển, ông luôn gương mẫu, tích cực đóng góp nhiều ý kiến thiết thực. Qua đó, góp phần tạo sự đồng thuận, thống nhất trong cộng đồng dân cư để các chủ trương, chương trình được triển khai hiệu quả.

Trung bình mỗi năm, trên địa bàn xã có 1.135 lượt hộ đạt danh hiệu nông dân sản xuất, kinh doanh giỏi được các cấp biểu dương, trong đó có hơn 65% là đồng bào dân tộc thiểu số. Tiêu biểu trong số đó có những tấm gương như: Cao Nguyệt, Cao Quàng (thôn Tà Giang), Cao Thanh Hải, Cao Văn Trường, Cao Đanh, Mấu Hồng Quyết (thôn Du Oai), Cao Thanh Tùng, Cao Thanh Vương (thôn A Pa), Cao Xuân Bảy, Cao Thiện (thôn Thành Sơn), Bo Bo Ngọc Phú, Mấu Hồng Thiêng (thôn Ha Nít)… với thu nhập hàng trăm triệu đồng đến hàng tỷ đồng mỗi năm nhờ trồng cây ăn quả.

Điểm chung của những tấm gương nông dân đồng bào dân tộc thiểu số sản xuất, kinh doanh giỏi ở xã Tây Khánh Sơn là không ỷ lại vào sự hỗ trợ của Nhà nước, ham học hỏi, chăm chỉ làm ăn và có khát vọng làm giàu trên vùng đất quê hương mình, mà họ cũng là những “hạt nhân” xây dựng nên các tổ hợp tác, hợp tác xã nhằm tập hợp các nông dân phát triển sản xuất, gắn với tiêu thụ, nâng cao thu nhập. Điển hình như anh Cao Nguyệt, sau khi kinh tế gia đình ổn định, anh đã thành lập Tổ hợp tác nông sản Tà Giang. Với sự nhiệt tình hướng dẫn, hỗ trợ của anh Cao Nguyệt, 6 thành viên là đồng bào đồng bào dân tộc thiểu số Raglai trong tổ hợp tác đều phát triển mạnh cây sầu riêng, nhờ đó kinh tế ổn định, vươn lên thành những hộ khá giả trong thôn. 

Phiên chợ vùng cao Tây Khánh Sơn có nhiều sản phẩm nông sản, đặc sản địa phương, sản phẩm OCOP và các gian hàng ẩm thực đặc sắc.

Theo ông Nguyễn Trí Dũng, Phó Chủ tịch UBND xã Tây Khánh Sơn, bên cạnh làm giàu cho gia đình, những hộ đồng bào đồng bào dân tộc thiểu số sản xuất, kinh doanh giỏi còn là những “hạt nhân” thúc đẩy giảm nghèo ở địa phương. Họ là những tấm gương trong dòng họ, thôn xóm học tập, noi theo để tự lực vươn lên trong cuộc sống; quan tâm, hỗ trợ từ kinh nghiệm làm ăn, kỹ thuật chăm sóc cây trồng, vật nuôi, thậm chí hỗ trợ vốn, tạo việc làm... cho các hộ khác làm ăn để cùng thoát nghèo bền vững; tích cực tham gia nhiều hoạt động phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng nông thôn mới ở địa phương.

Ngày 17-7, Uỷ ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam xã Tây Khánh Sơn tổ chức lễ bàn giao 13 căn nhà Đại đoàn kết cho các hộ nghèo, cận nghèo ở các thôn trên địa bàn xã.

Lãnh đạo Đảng ủy, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam xã Tây Khánh Sơn tặng quà cho các hộ gia đình (Nguồn: Báo Khánh Hoà điện tử)

Mỗi căn nhà được thiết kế và xây dựng kiên cố với diện tích 40m², tổng kinh phí đạt 100 triệu đồng/căn. Trong đó, Ban Vận động Quỹ "Vì người nghèo" tỉnh Khánh Hòa hỗ trợ 60 triệu đồng/căn. Số tiền 40 triệu đồng còn lại được huy động từ sự đối ứng của các gia đình, sự hỗ trợ của dòng họ, người thân và các nguồn lực xã hội hóa tại địa phương.

Được biết, việc khánh thành và bàn giao những ngôi nhà đại đoàn kết mang ý nghĩa nhân văn sâu sắc. Hoạt động này không chỉ giải quyết nhu cầu cấp thiết về nhà ở, giúp người yếu thế yên tâm lao động sản xuất, vươn lên thoát nghèo mà còn thể hiện tinh thần "tương thân, tương ái".

Qua đó, góp phần thực hiện hiệu quả chính sách an sinh xã hội, củng cố vững chắc khối đại đoàn kết toàn dân và xây dựng quê hương xã Tây Khánh Sơn ngày càng giàu đẹp và phát triển.

Những người có uy tín trong xã là những tấm gương tiêu biểu trên các lĩnh vực, bằng uy tín và sự gương mẫu của mình, họ đã cùng với cấp ủy, chính quyền, mặt trận tổ quốc và các đoàn thể địa phương tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, góp phần xây dựng quê hương ngày càng phát triển, giảm nghèo bền vững. Điển hình như ông Cao Thuấn (sinh năm 1954, ở thôn Tà Giang), là một trong số những người có uy tín tiêu biểu ở xã. Trước đây, khi Nhà nước đầu tư mở đường dân sinh, gia đình ông đã gương mẫu đi đầu trong việc hiến đất làm đường. Với quan điểm "Nhà nước mở rộng đường trong khu dân cư rộng hơn, đẹp hơn, nhà nào cũng có mặt tiền sạch đẹp", ông Thuấn đã đến từng hộ dân để vận động cùng hiến đất. Thấy gia đình ông gương mẫu hiến đất, lại được ông phân tích thấu tình, đạt lý, 6 hộ dân khác đã tình nguyện hiến đất để Nhà nước đầu tư đường bê tông khang trang. Với uy tín trong cộng đồng, gia đình ông Thuấn thường được người dân trong thôn tìm đến nhờ hòa giải khi phát sinh mâu thuẫn. Thông qua công tác hòa giải, ông đã góp phần giữ gìn an ninh, trật tự ở địa phương. Đặc biệt, cách đây 15 năm, gia đình ông Thuấn đã tiên phong trong việc chuyển đổi vườn tạp sang trồng sầu riêng. Hiện nay, 60 cây sầu riêng trên diện tích 0,5ha mang lại nguồn thu hàng trăm triệu đồng mỗi năm. Từ hiệu quả mô hình của gia đình, ông tiếp tục vận động nhiều hộ dân chuyển đổi vườn tạp sang trồng sầu riêng và các loại cây ăn quả khác, qua đó giúp nhiều gia đình vươn lên thoát nghèo bền vững. 

Xã Tây Khánh Sơn ngày càng có nhiều người có uy tín là các già làng, nông dân sản xuất giỏi, trí thức nghỉ hưu,... Ngoài các ông Cao Thuấn như đã nêu trên, địa phương còn có nhiều cá nhân tiêu biểu như các ông: Cao Minh Được (thôn A Pa), Cao Xuân Bảy (thôn Thành Sơn), Cao Xuân Lý (thôn Tà Giang), Cao Ngọc Xá (thôn Du Oai), Bo Bo Ngọc Phú (thôn Ha Nít). Mỗi người đều phát huy vai trò nòng cốt trên từng lĩnh vực, góp phần xây dựng khối đại đoàn kết và thúc đẩy sự phát triển của địa phương.

Xã Tây Khánh Sơn luôn xác định người có uy tín trong đồng bào DTTS là cầu nối quan trọng giữa cấp ủy, chính quyền, mặt trận tổ quốc, các đoàn thể với Nhân dân, đồng thời là chỗ dựa tinh thần của đồng bào DTTS tại địa phương. Để phát huy vai trò của đội ngũ này, xã thường xuyên cung cấp thông tin về chủ trương, đường lối của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước; tình hình phát triển kinh tế - xã hội; kết quả thực hiện các chương trình, chính sách dân tộc, cùng những quy định pháp luật liên quan đến tảo hôn, hôn nhân cận huyết thống và các vấn đề thiết thực khác. Địa phương còn thực hiện tốt các chính sách đối với người có uy tín theo quy định; hỗ trợ về vật chất, động viên tinh thần qua các hoạt động thăm hỏi, tặng quà nhân dịp Tết Nguyên đán, khi bị ốm đau hoặc gặp khó khăn. Nhờ đó, đội ngũ người có uy tín tiếp tục phát huy vai trò nòng cốt trong công tác tuyên truyền, vận động Nhân dân chấp hành tốt chủ trương của Đảng, chính sách, pháp luật của Nhà nước, tích cực tham gia phát triển kinh tế - xã hội, xây dựng khối đại đoàn kết toàn dân tộc và giữ gìn an ninh, trật tự ở địa phương.

ThS. Nguyễn Việt Hùng

Tài liệu tham khảo

1. Báo Khánh Hòa điện tử, Sở Dân tộc và Tôn giáo làm việc với 2 xã Khánh Sơn và Tây Khánh Sơn;

2. Báo Khánh Hòa điện tử, Những “hạt nhân” thúc đẩy giảm nghèo ở xã Tây Khánh Sơn;

3. Báo Khánh Hòa điện tử , Xã Tây Khánh Sơn: Phát huy vai trò của người có uy tín;

4. Đòn bẩy giúp Tây Khánh Sơn thoát nghèo bền vững (nongnghiep moitruong.vn);

5. Xã Tây Khánh Sơn phát huy tinh thần đoàn kết, thi đua phát triển kinh tế - xã hội (laodong.vn).